info
info
Hoe werkt deze module?
Door te klikken/duwen op de info-icoontjes wordt het verloop van de horizon in het landschap getoond met een rode lijn. Het tekstkadertje zegt in welk landschap deze horizonlijn voorkomt. Het foto-icoontje daarnaast opent een afbeeldingskader met foto's van dat type horizon.
leerinhoud
De afwisseling tussen hoogten en laagten in het landschap noemen we hetreliëf.De hoogteverschillen kunnen op een natuurlijk manier zijn ontstaan, maar ook door menselijke activiteiten, bv. door aanleg van dijken en dammen, uitbaten van groeven, door zandwinning enz.
Er zijn vier elementen (de vier h's) om het reliëf te beschrijven. Drie ervan zijn zichtbaar:
1. dehorizonlijnvalt het meest op als reliëfelement. Deze schijnbare scheidingslijn tussen hemel en aarde kan vlak zijn (bv. in de polders), golvend (bv. in de Vlaamse Ardennen) of getand/gebroken (bv. in het gebergte)
2. hethoogteverschilis het verschil tussen de hoogste en de laagste punten. Ze kunnen groot, matig of klein zijn en geven een 'sterke', 'matige' of 'zwakke' reliëfvormen te zien.
3. dehellingkan zacht zijn, matig of steil, loodrecht of zelfs overhellend.
leerdoelen
Kennen en kunnen:
1. het begrip reliëf omschrijven
2. op het terrein en op foto's de drie zichtbare elementen van het reliëfkunnen herkennen, aanduiden, opsommen en verklaren
begrippen
reliëf:afwissling van hoog en laag in het landschap
horizonlijn:scheiding aan de gezichteinder waar de lucht en de aarde elkaar lijken te raken. Ze kan vlak, golvend of getand/gebroken zijn.
dal of vallei:langgerekte laagte waar hellingsvlakken of dalflanken samenkomen
heuvel:reliëfvorm die met golvende horizonlijn en matige hoogteverschillen (niet meer dan 500 m) tegenover de laagste omgeving
gebergte:groep aaneengesloten bergen (afgerond of getand) over een grote oppervlakte
vlakte:reliëfvorm metrechte horizonlijn, een redelijk effen oppervlak, zeer zwakke hellingen en heel geringe hoogteverschillen en ondiepe rivierinsnijdingen
plateau:gebied met een vlakke tot lichtgolvende horizon, zachte tot steile hellingsvlakken, matige tot uitgesproken hoogteverschillen en duidelijke rivierinsnijdingen
heuvelland:gebied met aaneengesloten heuvels, een golvende horizonlijn en hoogteverschillen tot 50 m
depressie:verzonken laagte tegenover het omringende gebied, komvormig of langgerekt
reliëfvormen:naam die gegeven wordt aan het reliëf (vlakte, plateau, heuvel, gebergte) op basis van de horizonlijn, hoogteverschillen, hellingen
dal/vallei:langgerekte laagte in het landschap, ontstaan door inschuring van een rivier of een gletsjer
info
Hoe werkt deze module?
Links in beeld is een hoogteschaal te zien die vertrekt op de zeespiegel en aangeeft hoeveel meter een punt zich daarboven bevindt. Met het gele handje rechts naast het beeld kan de hoogtelijn verzet worden. Het cijfer in het grijze blokje op de hoogtelijn geeft de hoogteligging aan.
leerinhoud
De afwisseling tussen hoogten en laagten in het landschap noemen we hetreliëf.De hoogteverschillen kunnen op een natuurlijk manier zijn ontstaan, maar ook door menselijke activiteiten, bv. door aanleg van dijken en dammen, uitbaten van groeven, door zandwinning enz.
Er zijn vier elementen (de vier h's) om het reliëf te beschrijven. Drie ervan zijn zichtbaar:
1. dehorizonlijnvalt het meest op als reliëfelement. Deze schijnbare scheidingslijn tussen hemel en aarde kan vlak zijn (bv. in de polders), golvend (bv. in de Vlaamse Ardennen) of getand/gebroken (bv. in het gebergte)
2. hethoogteverschilis het verschil tussen de hoogste en de laagste punten. Ze kunnen groot, matig of klein zijn en geven een 'sterke', 'matige' of 'zwakke' reliëfvormen te zien.
3. dehellingkan zacht zijn, matig of steil, loodrecht of zelfs overhellend.
Het vierde element, dehoogteligging,is niet waarneembaar in het landschap of op een foto, maar is wel afleesbaar van een hoogtekaart waarop hoogtelijnen en hoogtezones zijn aangegeven. De hoogte kan ook met GPS worden vastgesteld.
leerdoelen
Kennen en kunnen:
1. het begrip reliëf omschrijven
2. op het terrein en op foto's de drie zichtbare elementen van het reliëfkunnen herkennen, aanduiden, opsommen en verklaren
begrippen
reliëf:afwissling van hoog en laag in het landschap
horizonlijn:scheiding aan de gezichteinder waar de lucht en de aarde elkaar lijken te raken. Ze kan vlak, golvend of getand/gebroken zijn.
hoogteverschil:het verschil tussen de hoogste en de laagste punten in het reliëf, waardoor sterke, matige of zwakke reliëfvormen te zien zijn
helling:een op- of aflopend deel in het landschap
hellingsvlak:overgangsgebied tussen hoge en lage delen in het landschap
hoogteligging:hoogte waarop een punt is gelegen ten opzichte van de zeespiegel. Niet waarneembaar in het landschap, wel aangegeven op een hoogtekaart.
kniklijn:lijn die te zien is in het landschap, waar twee hellingsvlakken samenkomen
dallijn:kniklijn waar het water naartoe loopt op het laagste punt
kamlijn:kniklijn op het hoogste punt van hellingsvlakken waar het water van wegloopt
dal of vallei:langgerekte laagte waar hellingsvlakken of dalflanken samenkomen
heuvel:reliëfvorm die met golvende horizonlijn en matige hoogteverschillen (niet meer dan 500 m) tegenover de laagste omgeving
gebergte:groep aaneengesloten bergen (afgerond of getand) over een grote oppervlakte
vlakte:reliëfvorm metrechte horizonlijn, een redelijk effen oppervlak, zeer zwakke hellingen en heel geringe hoogteverschillen en ondiepe rivierinsnijdingen
plateau:gebied met een vlakke tot lichtgolvende horizon, zachte tot steile hellingsvlakken, matige tot uitgesproken hoogteverschillen en duidelijke rivierinsnijdingen
heuvelland:gebied met aaneengesloten heuvels, een golvende horizonlijn en hoogteverschillen tot 50 m
depressie:verzonken laagte tegenover het omringende gebied, komvormig of langgerekt
hoogtepunt:punt op een kaart waarbij de precieze hoogte is aangegeven
hoogtelijn:lijn die punten met dezelfde hoogte verbindt
reliëfvormen:naam die gegeven wordt aan het reliëf (vlakte, plateau, heuvel, gebergte) op basis van de horizonlijn, hoogteverschillen, hellingen
dal/vallei:langgerekte laagte in het landschap, ontstaan door inschuring van een rivier of een gletsjer
info
Hoe werkt deze module?
Deze kaart heeft geen interactiviteit. De legende geeft met kleuren aan hoe de hoogteligging verloopt in België.
leerinhoud
De afwisseling tussen hoogten en laagten in het landschap noemen we hetreliëf.De hoogteverschillen kunnen op een natuurlijk manier zijn ontstaan, maar ook door menselijke activiteiten, bv. door aanleg van dijken en dammen, uitbaten van groeven, door zandwinning enz.
Er zijn vier elementen (de vier h's) om het reliëf te beschrijven. Drie ervan zijn zichtbaar:
1. dehorizonlijnvalt het meest op als reliëfelement. Deze schijnbare scheidingslijn tussen hemel en aarde kan vlak zijn (bv. in de polders), golvend (bv. in de Vlaamse Ardennen) of getand/gebroken (bv. in het gebergte)
2. hethoogteverschilis het verschil tussen de hoogste en de laagste punten. Ze kunnen groot, matig of klein zijn en geven een 'sterke', 'matige' of 'zwakke' reliëfvormen te zien.
3. dehellingkan zacht zijn, matig of steil, loodrecht of zelfs overhellend.
Het vierde element, dehoogteligging,is niet waarneembaar in het landschap of op een foto, maar is wel afleesbaar van een hoogtekaart waarop hoogtelijnen en hoogtezones zijn aangegeven. De hoogte kan ook met GPS worden vastgesteld.
leerdoelen
Kennen en kunnen:
1. het begrip reliëf omschrijven
2. op het terrein en op foto's de drie zichtbare elementen van het reliëfkunnen herkennen, aanduiden, opsommen en verklaren
begrippen
reliëf:afwissling van hoog en laag in het landschap
horizonlijn:scheiding aan de gezichteinder waar de lucht en de aarde elkaar lijken te raken. Ze kan vlak, golvend of getand/gebroken zijn.
hoogteverschil:het verschil tussen de hoogste en de laagste punten in het reliëf, waardoor sterke, matige of zwakke reliëfvormen te zien zijn
helling:een op- of aflopend deel in het landschap
hellingsvlak:overgangsgebied tussen hoge en lage delen in het landschap
hoogteligging:hoogte waarop een punt is gelegen ten opzichte van de zeespiegel. Niet waarneembaar in het landschap, wel aangegeven op een hoogtekaart.
hoogtepunt:punt op een kaart waarbij de precieze hoogte is aangegeven
hoogtelijn:lijn die punten met dezelfde hoogte verbindt
info
Hoe werkt deze module?
In het landschap geeft het verschil tussen een hoger en een lager punt aan of de hoogteverschillen klein (nagenoeg vlak), matig (enkele tientallen meter) of groot (enkele honderden meter) zijn. De knoppen 1-2-3 tonen hoe we ons de hoogteverschillen kunnen voorstellen en hoe ze in het landschap zichtbaar zijn.
leerinhoud
De afwisseling tussen hoogten en laagten in het landschap noemen we hetreliëf.De hoogteverschillen kunnen op een natuurlijk manier zijn ontstaan, maar ook door menselijke activiteiten, bv. door aanleg van dijken en dammen, uitbaten van groeven, door zandwinning enz.
Er zijn vier elementen (de vier h's) om het reliëf te beschrijven. Drie ervan zijn zichtbaar:
1. dehorizonlijnvalt het meest op als reliëfelement. Deze schijnbare scheidingslijn tussen hemel en aarde kan vlak zijn (bv. in de polders), golvend (bv. in de Vlaamse Ardennen) of getand/gebroken (bv. in het gebergte)
2. hethoogteverschilis het verschil tussen de hoogste en de laagste punten. Ze kunnen groot, matig of klein zijn en geven een 'sterke', 'matige' of 'zwakke' reliëfvormen te zien.
3. dehellingkan zacht zijn, matig of steil, loodrecht of zelfs overhellend.
Het vierde element, dehoogteligging,is niet waarneembaar in het landschap of op een foto, maar is wel afleesbaar van een hoogtekaart waarop hoogtelijnen en hoogtezones zijn aangegeven. De hoogte kan ook met GPS worden vastgesteld.
leerdoelen
Kennen en kunnen:
1. het begrip reliëf omschrijven
2. op het terrein en op foto's de drie zichtbare elementen van het reliëfkunnen herkennen, aanduiden, opsommen en verklaren
begrippen
reliëf:afwissling van hoog en laag in het landschap
horizonlijn:scheiding aan de gezichteinder waar de lucht en de aarde elkaar lijken te raken. Ze kan vlak, golvend of getand/gebroken zijn.
hoogteverschil:het verschil tussen de hoogste en de laagste punten in het reliëf, waardoor sterke, matige of zwakke reliëfvormen te zien zijn
helling:een op- of aflopend deel in het landschap
hellingsvlak:overgangsgebied tussen hoge en lage delen in het landschap
hoogteligging:hoogte waarop een punt is gelegen ten opzichte van de zeespiegel. Niet waarneembaar in het landschap, wel aangegeven op een hoogtekaart.
heuvel:reliëfvorm die met golvende horizonlijn en matige hoogteverschillen (niet meer dan 500 m) tegenover de laagste omgeving
gebergte:groep aaneengesloten bergen (afgerond of getand) over een grote oppervlakte
vlakte:reliëfvorm metrechte horizonlijn, een redelijk effen oppervlak, zeer zwakke hellingen en heel geringe hoogteverschillen en ondiepe rivierinsnijdingen
plateau:gebied met een vlakke tot lichtgolvende horizon, zachte tot steile hellingsvlakken, matige tot uitgesproken hoogteverschillen en duidelijke rivierinsnijdingen
heuvelland:gebied met aaneengesloten heuvels, een golvende horizonlijn en hoogteverschillen tot 50 m
depressie:verzonken laagte tegenover het omringende gebied, komvormig of langgerekt
hoogtepunt:punt op een kaart waarbij de precieze hoogte is aangegeven
hoogtelijn:lijn die punten met dezelfde hoogte verbindt
reliëfvormen:naam die gegeven wordt aan het reliëf (vlakte, plateau, heuvel, gebergte) op basis van de horizonlijn, hoogteverschillen, hellingen
dal/vallei:langgerekte laagte in het landschap . ontstaan door inschuring van een rivier of een gletsjer
info
Hoe werkt deze module?
Links is een hoogteschaal in meter boven de zeespiegel te zien. Met de verplaatsbare gele handjes rechts van het beeld kunnen willekeurig een hoogste en een laagste punt in het landschap gekozen worden. In het grijze blokje tussen de twee hoogtelijnen kan het hoogteverschil tussen die twee punten afgelezen worden. Met de hoogteschaal kan ook bepaald worden hoe hoog die punten gelegen zijn boven de zeespiegel (hoogteligging), wat normaal in het landschap niet zichtbaar is.
leerinhoud
De afwisseling tussen hoogten en laagten in het landschap noemen we hetreliëf.De hoogteverschillen kunnen op een natuurlijk manier zijn ontstaan, maar ook door menselijke activiteiten, bv. door aanleg van dijken en dammen, uitbaten van groeven, door zandwinning enz.
Er zijn vier elementen (de vier h's) om het reliëf te beschrijven. Drie ervan zijn zichtbaar:
1. dehorizonlijnvalt het meest op als reliëfelement. Deze schijnbare scheidingslijn tussen hemel en aarde kan vlak zijn (bv. in de polders), golvend (bv. in de Vlaamse Ardennen) of getand/gebroken (bv. in het gebergte)
2. hethoogteverschilis het verschil tussen de hoogste en de laagste punten. Ze kunnen groot, matig of klein zijn en geven een 'sterke', 'matige' of 'zwakke' reliëfvormen te zien.
3. dehellingkan zacht zijn, matig of steil, loodrecht of zelfs overhellend.
Het vierde element, dehoogteligging,is niet waarneembaar in het landschap of op een foto, maar is wel afleesbaar van een hoogtekaart waarop hoogtelijnen en hoogtezones zijn aangegeven. De hoogte kan ook met GPS worden vastgesteld.
leerdoelen
Kennen en kunnen:
1. het begrip reliëf omschrijven
2. op het terrein en op foto's de drie zichtbare elementen van het reliëfkunnen herkennen, aanduiden, opsommen en verklaren
begrippen
reliëf:afwissling van hoog en laag in het landschap
horizonlijn:scheiding aan de gezichteinder waar de lucht en de aarde elkaar lijken te raken. Ze kan vlak, golvend of getand/gebroken zijn.
hoogteverschil:het verschil tussen de hoogste en de laagste punten in het reliëf, waardoor sterke, matige of zwakke reliëfvormen te zien zijn
helling:een op- of aflopend deel in het landschap
hellingsvlak:overgangsgebied tussen hoge en lage delen in het landschap
hoogteligging:hoogte waarop een punt is gelegen ten opzichte van de zeespiegel. Niet waarneembaar in het landschap, wel aangegeven op een hoogtekaart.
heuvel:reliëfvorm die met golvende horizonlijn en matige hoogteverschillen (niet meer dan 500 m) tegenover de laagste omgeving
gebergte:groep aaneengesloten bergen (afgerond of getand) over een grote oppervlakte
vlakte:reliëfvorm metrechte horizonlijn, een redelijk effen oppervlak, zeer zwakke hellingen en heel geringe hoogteverschillen en ondiepe rivierinsnijdingen
plateau:gebied met een vlakke tot lichtgolvende horizon, zachte tot steile hellingsvlakken, matige tot uitgesproken hoogteverschillen en duidelijke rivierinsnijdingen
heuvelland:gebied met aaneengesloten heuvels, een golvende horizonlijn en hoogteverschillen tot 50 m
depressie:verzonken laagte tegenover het omringende gebied, komvormig of langgerekt
hoogtepunt:punt op een kaart waarbij de precieze hoogte is aangegeven
hoogtelijn:lijn die punten met dezelfde hoogte verbindt
reliëfvormen:naam die gegeven wordt aan het reliëf (vlakte, plateau, heuvel, gebergte) op basis van de horizonlijn, hoogteverschillen, hellingen
dal/vallei:langgerekte laagte in het landschap, o ntstaan door inschuring van een rivier of een gletsjer
info
Hoe werkt deze module?
Door hogere en lagere punten in het landschap met elkaar te verbinden, zien we hoe de helling verloopt: de helling kan zacht of zwak, matig tot steil en zelfs loodrecht zijn. In dit beeld zijn die hellingsvlakken te zien.
In het lagenpallet kunnen verschillende hellingsvlakken geactiveerd worden, evenals de namen van de elementen om een hellingsvlak te beschrijven. Door te klikken op het info-icoontje komt extra informatie tevoorschijn.
Door te klikken/duwen op 2-3 worden natuurlijke landschappen opgeroepen waarop alle elementen terug te vinden zijn.
leerinhoud
De afwisseling tussen hoogten en laagten in het landschap noemen we hetreliëf.De hoogteverschillen kunnen op een natuurlijk manier zijn ontstaan, maar ook door menselijke activiteiten, bv. door aanleg van dijken en dammen, uitbaten van groeven, door zandwinning enz.
Er zijn vier elementen (de vier h's) om het reliëf te beschrijven. Drie ervan zijn zichtbaar:
1. dehorizonlijnvalt het meest op als reliëfelement. Deze schijnbare scheidingslijn tussen hemel en aarde kan vlak zijn (bv. in de polders), golvend (bv. in de Vlaamse Ardennen) of getand/gebroken (bv. in het gebergte)
2. hethoogteverschilis het verschil tussen de hoogste en de laagste punten. Ze kunnen groot, matig of klein zijn en geven een 'sterke', 'matige' of 'zwakke' reliëfvormen te zien.
3. dehellingkan zacht zijn, matig of steil, loodrecht of zelfs overhellend.
De reliëfvorm wordt bepaald door het geheel van die hellende en vlakke reliëfdelen.
We onderscheiden:
- horizontale reliëfs met vlaktes en plateaus
- verticale reliëfs met heuvels, heuvelruggen en bergen
Als twee hellingsvlakken samenkomen is er een kniklijn in het landschap te zien. Raken de hellingsvlakken elkaar op het laagste punt, dan noemen we de kniklijn een dallijn. De hellingsvlakken zijn dan dalflanken. De dallijn en de dalflanken samen vormen het dal of de vallei. Raken de hellingsvlakken elkaar op het hoogste punt, dan spreken we van een kamlijn.
Het vierde element, dehoogteligging,is niet waarneembaar in het landschap of op een foto, maar is wel afleesbaar van een hoogtekaart waarop hoogtelijnen en hoogtezones zijn aangegeven. De hoogte kan ook met GPS worden vastgesteld.
leerdoelen
Kennen en kunnen:
1. het begrip reliëf omschrijven
2. op het terrein en op foto's de drie zichtbare elementen van het reliëfkunnen herkennen, aanduiden, opsommen en verklaren
3. in het landschap en op foto's dallijn, kamlijn, dalflank, dal/vallei, hellingsvlakken herkennen, aanduiden en beschrijven
begrippen
reliëf:afwissling van hoog en laag in het landschap
horizonlijn:scheiding aan de gezichteinder waar de lucht en de aarde elkaar lijken te raken. Ze kan vlak, golvend of getand/gebroken zijn.
hoogteverschil:het verschil tussen de hoogste en de laagste punten in het reliëf, waardoor sterke, matige of zwakke reliëfvormen te zien zijn
helling:een op- of aflopend deel in het landschap
hellingsvlak:overgangsgebied tussen hoge en lage delen in het landschap
hoogteligging:hoogte waarop een punt is gelegen ten opzichte van de zeespiegel. Niet waarneembaar in het landschap, wel aangegeven op een hoogtekaart.
kniklijn:lijn die te zien is in het landschap, waar twee hellingsvlakken samenkomen
dallijn:kniklijn waar het water naartoe loopt op het laagste punt
kamplijn:kniklijn op het hoogste punt van hellingsvlakken waar het water van wegloopt
dal of vallei:langgerekte laagte waar hellingsvlakken of dalflanken samenkomen
heuvel:reliëfvorm die met golvende horizonlijn en matige hoogteverschillen (niet meer dan 500 m) tegenover de laagste omgeving
gebergte:groep aaneengesloten bergen (afgerond of getand) over een grote oppervlakte
vlakte:reliëfvorm metrechte horizonlijn, een redelijk effen oppervlak, zeer zwakke hellingen en heel geringe hoogteverschillen en ondiepe rivierinsnijdingen
plateau:gebied met een vlakke tot lichtgolvende horizon, zachte tot steile hellingsvlakken, matige tot uitgesproken hoogteverschillen en duidelijke rivierinsnijdingen
heuvelland:gebied met aaneengesloten heuvels, een golvende horizonlijn en hoogteverschillen tot 50 m
depressie:verzonken laagte tegenover het omringende gebied, komvormig of langgerekt
hoogtepunt:punt op een kaart waarbij de precieze hoogte is aangegeven
hoogtelijn:lijn die punten met dezelfde hoogte verbindt
reliëfvormen:naam die gegeven wordt aan het reliëf (vlakte, plateau, heuvel, gebergte) op basis van de horizonlijn, hoogteverschillen, hellingen
dal/vallei:langgerek te laagte in het landschap, ontstaan door inschuring van een rivier of een gletsjer
info
Hoe werkt deze module?
Met deze formule wordt het percentage van een helling berekend. Twee elementen zijn daarbij van belang: de afstand die moet afgelegd worden (horizontaal wijzend handje) en de hoogte die moet overwonnen worden (verticaal wijzend handje). Als één getal verandert of beide getallen veranderen, dan zal ook het hellingspercentage wijzigen.
Merk op dat de kleur die de afstand voorstelt groen is en met rood wordt de hoogte zichtbaar. Ook in de formule worden deze kleuren overgenomen.
De uiterste positie van de handjes wordt bereikt in de tegenover elkaar liggende hoeken (groene hoek tegenover rode hoek), d.w.z. als de afstand even groot is als de hoogte, dan is het hellingspercentage 100%.
Door horizontaal of verticaal te slepen over de handjes zal de formule de helling herberekenen.
Door te klikken/duwen op de cijfers in de blauwe blokjes naast de handjes zal het cijferbord tevoorschijn komen en kan een ander cijfer ingegeven worden.
De formule past zich direct aan en het juiste procent van de helling kan afgelezen worden.
leerinhoud
De afwisseling tussen hoogten en laagten in het landschap noemen we hetreliëf.De hoogteverschillen kunnen op een natuurlijk manier zijn ontstaan, maar ook door menselijke activiteiten, bv. door aanleg van dijken en dammen, uitbaten van groeven, door zandwinning enz.
Er zijn vier elementen (de vier h's) om het reliëf te beschrijven. Drie ervan zijn zichtbaar:
1. dehorizonlijnvalt het meest op als reliëfelement. Deze schijnbare scheidingslijn tussen hemel en aarde kan vlak zijn (bv. in de polders), golvend (bv. in de Vlaamse Ardennen) of getand/gebroken (bv. in het gebergte)
2. hethoogteverschilis het verschil tussen de hoogste en de laagste punten. Ze kunnen groot, matig of klein zijn en geven een 'sterke', 'matige' of 'zwakke' reliëfvormen te zien.
3. dehellingkan zacht zijn, matig of steil, loodrecht of zelfs overhellend.
De reliëfvorm wordt bepaald door het geheel van die hellende en vlakke reliëfdelen.
We onderscheiden:
- horizontale reliëfs met vlaktes en plateaus
- verticale reliëfs met heuvels, heuvelruggen en bergen
Als twee hellingsvlakken samenkomen is er een kniklijn in het landschap te zien. Raken de hellingsvlakken elkaar op het laagste punt, dan noemen we de kniklijn een dallijn. De hellingsvlakken zijn dan dalflanken. De dallijn en de dalflanken samen vormen het dal of de vallei. Raken de hellingsvlakken elkaar op het hoogste punt, dan spreken we van een kamlijn.
Het vierde element, dehoogteligging,is niet waarneembaar in het landschap of op een foto, maar is wel afleesbaar van een hoogtekaart waarop hoogtelijnen en hoogtezones zijn aangegeven. De hoogte kan ook met GPS worden vastgesteld.
leerdoelen
Kennen en kunnen:
1. het begrip reliëf omschrijven
2. op het terrein en op foto's de drie zichtbare elementen van het reliëfkunnen herkennen, aanduiden, opsommen en verklaren
3. in het landschap en op foto's dallijn, kamlijn, dalflank, dal/vallei, hellingsvlakken herkennen, aanduiden en beschrijven
begrippen
reliëf:afwissling van hoog en laag in het landschap
horizonlijn:scheiding aan de gezichteinder waar de lucht en de aarde elkaar lijken te raken. Ze kan vlak, golvend of getand/gebroken zijn.
hoogteverschil:het verschil tussen de hoogste en de laagste punten in het reliëf, waardoor sterke, matige of zwakke reliëfvormen te zien zijn
helling:een op- of aflopend deel in het landschap
hellingsvlak:overgangsgebied tussen hoge en lage delen in het landschap
hoogteligging:hoogte waarop een punt is gelegen ten opzichte van de zeespiegel. Niet waarneembaar in het landschap, wel aangegeven op een hoogtekaart.
kniklijn:lijn die te zien is in het landschap, waar twee hellingsvlakken samenkomen
dallijn:kniklijn waar het water naartoe loopt op het laagste punt
kamplijn:kniklijn op het hoogste punt van hellingsvlakken waar het water van wegloopt
dal of vallei:langgerekte laagte waar hellingsvlakken of dalflanken samenkomen
heuvel:reliëfvorm die met golvende horizonlijn en matige hoogteverschillen (niet meer dan 500 m) tegenover de laagste omgeving
gebergte:groep aaneengesloten bergen (afgerond of getand) over een grote oppervlakte
vlakte:reliëfvorm metrechte horizonlijn, een redelijk effen oppervlak, zeer zwakke hellingen en heel geringe hoogteverschillen en ondiepe rivierinsnijdingen
plateau:gebied met een vlakke tot lichtgolvende horizon, zachte tot steile hellingsvlakken, matige tot uitgesproken hoogteverschillen en duidelijke rivierinsnijdingen
heuvelland:gebied met aaneengesloten heuvels, een golvende horizonlijn en hoogteverschillen tot 50 m
depressie:verzonken laagte tegenover het omringende gebied, komvormig of langgerekt
hoogtepunt:punt op een kaart waarbij de precieze hoogte is aangegeven
hoogtelijn:lijn die punten met dezelfde hoogte verbindt
reliëfvormen:naam die gegeven wordt aan het reliëf (vlakte, plateau, heuvel, gebergte) op basis van de horizonlijn, hoogteverschillen, hellingen
dal/vallei:langgerek te laagte in het landschap, ontstaan door inschuring van een rivier of een gletsjer
info
Hoe werkt deze module?
Op verkeersborden wordt de stijging of helling uitgedrukt in procent: een stijging van 100 meter over een afstand van 100 meter komt overeen met een helling van 100 procent. Op dat ogenblik bedraagt de hoek van de helling 45 graden. Stijgingspercentage en stijgingshoek zijn dus niet hetzelfde!
Bekijk de verkeersborden achter het foto-icoontje en vergelijk de info met dit schema.
leerinhoud
De afwisseling tussen hoogten en laagten in het landschap noemen we hetreliëf.De hoogteverschillen kunnen op een natuurlijk manier zijn ontstaan, maar ook door menselijke activiteiten, bv. door aanleg van dijken en dammen, uitbaten van groeven, door zandwinning enz.
Er zijn vier elementen (de vier h's) om het reliëf te beschrijven. Drie ervan zijn zichtbaar:
1. dehorizonlijnvalt het meest op als reliëfelement. Deze schijnbare scheidingslijn tussen hemel en aarde kan vlak zijn (bv. in de polders), golvend (bv. in de Vlaamse Ardennen) of getand/gebroken (bv. in het gebergte)
2. hethoogteverschilis het verschil tussen de hoogste en de laagste punten. Ze kunnen groot, matig of klein zijn en geven een 'sterke', 'matige' of 'zwakke' reliëfvormen te zien.
3. dehellingkan zacht zijn, matig of steil, loodrecht of zelfs overhellend.
De reliëfvorm wordt bepaald door het geheel van die hellende en vlakke reliëfdelen.
We onderscheiden:
- horizontale reliëfs met vlaktes en plateaus
- verticale reliëfs met heuvels, heuvelruggen en bergen
Als twee hellingsvlakken samenkomen is er een kniklijn in het landschap te zien. Raken de hellingsvlakken elkaar op het laagste punt, dan noemen we de kniklijn een dallijn. De hellingsvlakken zijn dan dalflanken. De dallijn en de dalflanken samen vormen het dal of de vallei. Raken de hellingsvlakken elkaar op het hoogste punt, dan spreken we van een kamlijn.
Het vierde element, dehoogteligging,is niet waarneembaar in het landschap of op een foto, maar is wel afleesbaar van een hoogtekaart waarop hoogtelijnen en hoogtezones zijn aangegeven. De hoogte kan ook met GPS worden vastgesteld.
leerdoelen
Kennen en kunnen:
1. het begrip reliëf omschrijven
2. op het terrein en op foto's de drie zichtbare elementen van het reliëfkunnen herkennen, aanduiden, opsommen en verklaren
3. in het landschap en op foto's dallijn, kamlijn, dalflank, dal/vallei, hellingsvlakken herkennen, aanduiden en beschrijven
begrippen
reliëf:afwissling van hoog en laag in het landschap
horizonlijn:scheiding aan de gezichteinder waar de lucht en de aarde elkaar lijken te raken. Ze kan vlak, golvend of getand/gebroken zijn.
hoogteverschil:het verschil tussen de hoogste en de laagste punten in het reliëf, waardoor sterke, matige of zwakke reliëfvormen te zien zijn
helling:een op- of aflopend deel in het landschap
hellingsvlak:overgangsgebied tussen hoge en lage delen in het landschap
hoogteligging:hoogte waarop een punt is gelegen ten opzichte van de zeespiegel. Niet waarneembaar in het landschap, wel aangegeven op een hoogtekaart.
kniklijn:lijn die te zien is in het landschap, waar twee hellingsvlakken samenkomen
dallijn:kniklijn waar het water naartoe loopt op het laagste punt
kamplijn:kniklijn op het hoogste punt van hellingsvlakken waar het water van wegloopt
dal of vallei:langgerekte laagte waar hellingsvlakken of dalflanken samenkomen
heuvel:reliëfvorm die met golvende horizonlijn en matige hoogteverschillen (niet meer dan 500 m) tegenover de laagste omgeving
gebergte:groep aaneengesloten bergen (afgerond of getand) over een grote oppervlakte
vlakte:reliëfvorm metrechte horizonlijn, een redelijk effen oppervlak, zeer zwakke hellingen en heel geringe hoogteverschillen en ondiepe rivierinsnijdingen
plateau:gebied met een vlakke tot lichtgolvende horizon, zachte tot steile hellingsvlakken, matige tot uitgesproken hoogteverschillen en duidelijke rivierinsnijdingen
heuvelland:gebied met aaneengesloten heuvels, een golvende horizonlijn en hoogteverschillen tot 50 m
depressie:verzonken laagte tegenover het omringende gebied, komvormig of langgerekt
hoogtepunt:punt op een kaart waarbij de precieze hoogte is aangegeven
hoogtelijn:lijn die punten met dezelfde hoogte verbindt
reliëfvormen:naam die gegeven wordt aan het reliëf (vlakte, plateau, heuvel, gebergte) op basis van de horizonlijn, hoogteverschillen, hellingen
dal/vallei:langgerek te laagte in het landschap, ontstaan door inschuring van een rivier of een gletsjer
info
leerinhoud
De afwisseling tussen hoogten en laagten in het landschap noemen we hetreliëf.De hoogteverschillen kunnen op een natuurlijk manier zijn ontstaan, maar ook door menselijke activiteiten, bv. door aanleg van dijken en dammen, uitbaten van groeven, door zandwinning enz.
Er zijn vier elementen (de vier h's) om het reliëf te beschrijven. Drie ervan zijn zichtbaar:
1. dehorizonlijnvalt het meest op als reliëfelement. Deze schijnbare scheidingslijn tussen hemel en aarde kan vlak zijn (bv. in de polders), golvend (bv. in de Vlaamse Ardennen) of getand/gebroken (bv. in het gebergte)
2. hethoogteverschilis het verschil tussen de hoogste en de laagste punten. Ze kunnen groot, matig of klein zijn en geven een 'sterke', 'matige' of 'zwakke' reliëfvormen te zien.
3. dehellingkan zacht zijn, matig of steil, loodrecht of zelfs overhellend.
De reliëfvorm wordt bepaald door het geheel van die hellende en vlakke reliëfdelen.
We onderscheiden:
- horizontale reliëfs met vlaktes en plateaus
- verticale reliëfs met heuvels, heuvelruggen en bergen
Als twee hellingsvlakken samenkomen is er een kniklijn in het landschap te zien. Raken de hellingsvlakken elkaar op het laagste punt, dan noemen we de kniklijn een dallijn. De hellingsvlakken zijn dan dalflanken. De dallijn en de dalflanken samen vormen het dal of de vallei. Raken de hellingsvlakken elkaar op het hoogste punt, dan spreken we van een kamlijn.
Het vierde element, dehoogteligging,is niet waarneembaar in het landschap of op een foto, maar is wel afleesbaar van een hoogtekaart waarop hoogtelijnen en hoogtezones zijn aangegeven. De hoogte kan ook met GPS worden vastgesteld.
leerdoelen
Kennen en kunnen:
1. het begrip reliëf omschrijven
2. op het terrein en op foto's de drie zichtbare elementen van het reliëfkunnen herkennen, aanduiden, opsommen en verklaren
3. in het landschap en op foto's dallijn, kamlijn, dalflank, dal/vallei, hellingsvlakken herkennen, aanduiden en beschrijven
begrippen
reliëf:afwissling van hoog en laag in het landschap
horizonlijn:scheiding aan de gezichteinder waar de lucht en de aarde elkaar lijken te raken. Ze kan vlak, golvend of getand/gebroken zijn.
hoogteverschil:het verschil tussen de hoogste en de laagste punten in het reliëf, waardoor sterke, matige of zwakke reliëfvormen te zien zijn
helling:een op- of aflopend deel in het landschap
hellingsvlak:overgangsgebied tussen hoge en lage delen in het landschap
hoogteligging:hoogte waarop een punt is gelegen ten opzichte van de zeespiegel. Niet waarneembaar in het landschap, wel aangegeven op een hoogtekaart.
kniklijn:lijn die te zien is in het landschap, waar twee hellingsvlakken samenkomen
dallijn:kniklijn waar het water naartoe loopt op het laagste punt
kamplijn:kniklijn op het hoogste punt van hellingsvlakken waar het water van wegloopt
dal of vallei:langgerekte laagte waar hellingsvlakken of dalflanken samenkomen
heuvel:reliëfvorm die met golvende horizonlijn en matige hoogteverschillen (niet meer dan 500 m) tegenover de laagste omgeving
gebergte:groep aaneengesloten bergen (afgerond of getand) over een grote oppervlakte
vlakte:reliëfvorm metrechte horizonlijn, een redelijk effen oppervlak, zeer zwakke hellingen en heel geringe hoogteverschillen en ondiepe rivierinsnijdingen
plateau:gebied met een vlakke tot lichtgolvende horizon, zachte tot steile hellingsvlakken, matige tot uitgesproken hoogteverschillen en duidelijke rivierinsnijdingen
heuvelland:gebied met aaneengesloten heuvels, een golvende horizonlijn en hoogteverschillen tot 50 m
depressie:verzonken laagte tegenover het omringende gebied, komvormig of langgerekt
hoogtepunt:punt op een kaart waarbij de precieze hoogte is aangegeven
hoogtelijn:lijn die punten met dezelfde hoogte verbindt
reliëfvormen:naam die gegeven wordt aan het reliëf (vlakte, plateau, heuvel, gebergte) op basis van de horizonlijn, hoogteverschillen, hellingen
dal/vallei:langgerek te laagte in het landschap, ontstaan door inschuring van een rivier of een gletsjer
info
Hoe werkt deze oefening?
In deze toepassing zijn drie foto's (1-2-3) beschikbaar en is er onmiddellijk een potlood actief om de horizonlijn te tekenen. De lijn moet - zonder onderbrekingen - getrokken worden van links naar rechts. Ze zal groen kleuren als de horizon goed getekend is en rood als de afwijking te groot is.
Door te drukken op derefreshtoetsverdwijnt de lijn en kan een nieuwe poging ondernomen worden om een juiste lijn te tekenen. Deoplossingtoetstoont de juiste positie van de horizon. Met de 1-2-3 toetsen kunnen andere foto's opgehaald worden.
leerinhoud
Er zijn vier elementen (de vier h's) om het reliëf te beschrijven. Drie ervan zijn zichtbaar:
1. dehorizonlijnvalt het meest op als reliëfelement. Deze schijnbare scheidingslijn tussen hemel en aarde kan vlak zijn (bv. in de polders), golvend (bv. in de Vlaamse Ardennen) of getand/gebroken (bv. in het gebergte)
2. hethoogteverschilis het verschil tussen de hoogste en de laagste punten. Ze kunnen groot, matig of klein zijn en geven een 'sterke', 'matige' of 'zwakke' reliëfvormen te zien.
3. dehellingkan zacht zijn, matig of steil, loodrecht of zelfs overhellend.
leerdoelen
Kennen en kunnen:
1. het begrip reliëf omschrijven
2. op het terrein en op foto's de drie zichtbare elementen van het reliëfkunnen herkennen, aanduiden, opsommen en verklaren
begrippen
reliëf:afwissling van hoog en laag in het landschap
horizonlijn:scheiding aan de gezichteinder waar de lucht en de aarde elkaar lijken te raken. Ze kan vlak, golvend of getand/gebroken zijn.
dal of vallei:langgerekte laagte waar hellingsvlakken of dalflanken samenkomen
heuvel:reliëfvorm die met golvende horizonlijn en matige hoogteverschillen (niet meer dan 500 m) tegenover de laagste omgeving
gebergte:groep aaneengesloten bergen (afgerond of getand) over een grote oppervlakte
vlakte:reliëfvorm metrechte horizonlijn, een redelijk effen oppervlak, zeer zwakke hellingen en heel geringe hoogteverschillen en ondiepe rivierinsnijdingen
plateau:gebied met een vlakke tot lichtgolvende horizon, zachte tot steile hellingsvlakken, matige tot uitgesproken hoogteverschillen en duidelijke rivierinsnijdingen
heuvelland:gebied met aaneengesloten heuvels, een golvende horizonlijn en hoogteverschillen tot 50 m
depressie:verzonken laagte tegenover het omringende gebied, komvormig of langgerekt
reliëfvormen:naam die gegeven wordt aan het reliëf (vlakte, plateau, heuvel, gebergte) op basis van de horizonlijn, hoogteverschillen, hellingen
dal/vallei:langgerekte laagte in het landschap, ontstaan door inschuring van een rivier of een gletsjer
info
Hoe werkt deze module?
Met deze module wordt het hoogteverschil tussen twee hoogtelijnen berekend. Door te klikken/duwen op het blauwe blokje tussen de hoogtelijnen verschijnt het cijferbord.Vul het door u berekende hoogteverschil in. Bij een correcte berekening wordthet vakje groen en bij een verkeerde berekening kleurt het rood. Deoplossingtoetstoont het juiste antwoord.
Telkens als derefreshtoetsingedrukt wordt, verschijnen de hoogtelijnen op een andere plaats en kan een nieuwe berekening gemaakt worden.
leerinhoud
Er zijn vier elementen (de vier h's) om het reliëf te beschrijven. Drie ervan zijn zichtbaar:
1. dehorizonlijnvalt het meest op als reliëfelement. Deze schijnbare scheidingslijn tussen hemel en aarde kan vlak zijn (bv. in de polders), golvend (bv. in de Vlaamse Ardennen) of getand/gebroken (bv. in het gebergte)
2. hethoogteverschilis het verschil tussen de hoogste en de laagste punten. Ze kunnen groot, matig of klein zijn en geven een 'sterke', 'matige' of 'zwakke' reliëfvormen te zien.
3. dehellingkan zacht zijn, matig of steil, loodrecht of zelfs overhellend.
leerdoelen
Kennen en kunnen:
1. het begrip reliëf omschrijven
2. op het terrein en op foto's de drie zichtbare elementen van het reliëfkunnen herkennen, aanduiden, opsommen en verklaren
begrippen
reliëf:afwissling van hoog en laag in het landschap
horizonlijn:scheiding aan de gezichteinder waar de lucht en de aarde elkaar lijken te raken. Ze kan vlak, golvend of getand/gebroken zijn.
hoogteverschil:het verschil tussen de hoogste en de laagste punten in het reliëf, waardoor sterke, matige of zwakke reliëfvormen te zien zijn
helling:een op- of aflopend deel in het landschap
hellingsvlak:overgangsgebied tussen hoge en lage delen in het landschap
hoogteligging:hoogte waarop een punt is gelegen ten opzichte van de zeespiegel. Niet waarneembaar in het landschap, wel aangegeven op een hoogtekaart.
heuvel:reliëfvorm die met golvende horizonlijn en matige hoogteverschillen (niet meer dan 500 m) tegenover de laagste omgeving
gebergte:groep aaneengesloten bergen (afgerond of getand) over een grote oppervlakte
vlakte:reliëfvorm metrechte horizonlijn, een redelijk effen oppervlak, zeer zwakke hellingen en heel geringe hoogteverschillen en ondiepe rivierinsnijdingen
plateau:gebied met een vlakke tot lichtgolvende horizon, zachte tot steile hellingsvlakken, matige tot uitgesproken hoogteverschillen en duidelijke rivierinsnijdingen
heuvelland:gebied met aaneengesloten heuvels, een golvende horizonlijn en hoogteverschillen tot 50 m
depressie:verzonken laagte tegenover het omringende gebied, komvormig of langgerekt
hoogtepunt:punt op een kaart waarbij de precieze hoogte is aangegeven
hoogtelijn:lijn die punten met dezelfde hoogte verbindt
reliëfvormen:naam die gegeven wordt aan het reliëf (vlakte, plateau, heuvel, gebergte) op basis van de horizonlijn, hoogteverschillen, hellingen
dal/vallei:langgerekte laagte in het landschap, ontstaan door inschuring van een rivier of een gletsjer
info
Hoe werkt deze module?
Klik op de blauwe blokjes van de formule om cijfers in te voeren met het cijferbord. Vul de hoogte in bij de verticaal wijzende hand en de afstand bij de horizontaal wijzende hand. Reken de formule uit (tot op één cijfer na de komma) om het hellingspercentage te bekomen. De blokjes worden groen bij een goede ingave en rood bij een verkeerde.
Deoplossingtoetstoont het juiste antwoord. Na iedere refresh veranderen de hoogte en de afstand en kan het hellingspercentage opnieuw berekend worden.
leerinhoud
Er zijn vier elementen (de vier h's) om het reliëf te beschrijven. Drie ervan zijn zichtbaar:
1. dehorizonlijnvalt het meest op als reliëfelement. Deze schijnbare scheidingslijn tussen hemel en aarde kan vlak zijn (bv. in de polders), golvend (bv. in de Vlaamse Ardennen) of getand/gebroken (bv. in het gebergte)
2. hethoogteverschilis het verschil tussen de hoogste en de laagste punten. Ze kunnen groot, matig of klein zijn en geven een 'sterke', 'matige' of 'zwakke' reliëfvormen te zien.
3. dehellingkan zacht zijn, matig of steil, loodrecht of zelfs overhellend.
leerdoelen
Kennen en kunnen:
1. het begrip reliëf omschrijven
2. op het terrein en op foto's de drie zichtbare elementen van het reliëfkunnen herkennen, aanduiden, opsommen en verklaren
begrippen
reliëf:afwissling van hoog en laag in het landschap
horizonlijn:scheiding aan de gezichteinder waar de lucht en de aarde elkaar lijken te raken. Ze kan vlak, golvend of getand/gebroken zijn.
hoogteverschil:het verschil tussen de hoogste en de laagste punten in het reliëf, waardoor sterke, matige of zwakke reliëfvormen te zien zijn
helling:een op- of aflopend deel in het landschap
hellingsvlak:overgangsgebied tussen hoge en lage delen in het landschap
hoogteligging:hoogte waarop een punt is gelegen ten opzichte van de zeespiegel. Niet waarneembaar in het landschap, wel aangegeven op een hoogtekaart.
heuvel:reliëfvorm die met golvende horizonlijn en matige hoogteverschillen (niet meer dan 500 m) tegenover de laagste omgeving
gebergte:groep aaneengesloten bergen (afgerond of getand) over een grote oppervlakte
vlakte:reliëfvorm metrechte horizonlijn, een redelijk effen oppervlak, zeer zwakke hellingen en heel geringe hoogteverschillen en ondiepe rivierinsnijdingen
plateau:gebied met een vlakke tot lichtgolvende horizon, zachte tot steile hellingsvlakken, matige tot uitgesproken hoogteverschillen en duidelijke rivierinsnijdingen
heuvelland:gebied met aaneengesloten heuvels, een golvende horizonlijn en hoogteverschillen tot 50 m
depressie:verzonken laagte tegenover het omringende gebied, komvormig of langgerekt
hoogtepunt:punt op een kaart waarbij de precieze hoogte is aangegeven
hoogtelijn:lijn die punten met dezelfde hoogte verbindt
reliëfvormen:naam die gegeven wordt aan het reliëf (vlakte, plateau, heuvel, gebergte) op basis van de horizonlijn, hoogteverschillen, hellingen
dal/vallei:langgerekte laagte in het landschap, ontstaan door inschuring van een rivier of een gletsjer